- +994 55 217 57 77
- info@aytenbabaxanova.az
- Məlhəm Beynəlxalq Hospital
Piylənmə təkcə artıq çəki problemi deyil, bütün orqanizmə təsir edən xroniki metabolik xəstəlikdir. Dünyada və Azərbaycanda piylənmədən əziyyət çəkən insanların sayı sürətlə artır. Bir çox insan "Nə qədər pəhriz saxlasam da arıqlaya bilmirəm" və ya "Niyə çəki verə bilmirəm?" sualını verir.
Əgər siz də arıqlaya bilmirəm deyirsinizsə, bunun səbəbi yalnız qidalanma olmaya bilər. Hormonal pozğunluqlar, insulin müqaviməti, qalxanabənzər vəzi xəstəlikləri və digər endokrin problemlər çəki artımına və arıqlamağın çətinləşməsinə səbəb ola bilər.
Bu yazıda piylənmənin səbəbləri, piylənmənin müalicəsi, diaqnostikası və sağlam arıqlama yolları haqqında ətraflı məlumat əldə edəcəksiniz.
Piylənmə orqanizmdə piy toxumasının həddindən artıq toplanması nəticəsində yaranan xroniki xəstəlikdir. Bu vəziyyət ürək-damar xəstəlikləri, şəkərli diabet, yüksək təzyiq, oynaq problemləri və bir çox digər xəstəliklərin inkişaf riskini artırır.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatına görə bədən kütlə indeksi (BKİ) 30 kq/m² və daha yüksək olduqda piylənmə diaqnozu qoyulur. Bununla yanaşı, bel çevrəsi və bədən yağ faizinin qiymətləndirilməsi də vacibdir.
Piylənmənin səbəbləri hər insanda fərqli ola bilər. Ən çox rast gəlinən səbəblər bunlardır:
Oturaq həyat tərzi qəbul edilən kalorinin yandırılmasını azaldır və çəki artımına səbəb olur.
Bir çox insan düzgün qidalanmasına baxmayaraq arıqlaya bilmir.
Bunun səbəbi ola bilər:
Bu hallarda yalnız pəhriz kifayət etmir və endokrinoloji müalicə tələb oluna bilər.
Ailədə piylənmə olan insanlarda risk daha yüksək olur.
Uzunmüddətli stress kortizol hormonunun artmasına səbəb olaraq çəki artımına təsir göstərə bilər.
Əgər uzun müddətdir pəhriz saxlayır, idman edir, lakin yenə də arıqlaya bilmirəm deyirsinizsə, aşağıdakı problemlər araşdırılmalıdır:
Bu səbəbdən endokrinoloq müayinəsi vacib hesab olunur.
Piylənmə yalnız çəki artımı ilə özünü göstərmir.
Əsas əlamətlər:
Düzgün müalicə üçün ilk növbədə piylənmənin səbəbi müəyyən edilməlidir.
Həkim aşağıdakı müayinələri təyin edə bilər:
Müalicənin əsas hissəsini düzgün qidalanma təşkil edir.
Tövsiyə olunur:
Həftədə minimum 150 dəqiqə orta intensivlikli fiziki aktivlik tövsiyə edilir.
Məsələn:
Əgər piylənmənin səbəbi hormonal pozğunluqdursa, ilk növbədə əsas xəstəlik müalicə edilməlidir.
Bu zaman:
üçün xüsusi müalicə tətbiq edilir.
Bəzi hallarda həkim tərəfindən çəki idarə olunmasına kömək edən dərman preparatları təyin edilə bilər. Bu dərmanlar yalnız tibbi göstəriş olduqda və mütəxəssis nəzarəti altında istifadə edilməlidir.
Çox yüksək dərəcəli piylənməsi olan şəxslərdə, digər üsullar nəticə vermədikdə bariatrik əməliyyatlar nəzərdən keçirilə bilər.
Aşağıdakı hallarda endokrinoloq müayinəsi tövsiyə olunur:
Erkən diaqnoz düzgün müalicənin əsas şərtidir.
Bəli. Səbəb düzgün müəyyən edildikdə və fərdi müalicə planı tətbiq olunduqda piylənmə effektiv şəkildə idarə oluna bilər.
TSH, FT3, FT4, insulin, HbA1c, qan şəkəri, lipid profili və digər hormonal analizlər həkim tərəfindən tövsiyə oluna bilər.
Bəli. Hipotiroidizm, insulin müqaviməti, PCOS və digər hormonal pozğunluqlar çəki artımına və arıqlamanın çətinləşməsinə səbəb ola bilər.
Ən yaxşı endokrinoloq
Piylənmənin Müalicəsi
Hormonal Pozğunluqlar
Endokrinoloqa Nə Vaxt Müraciət Etmək Lazımdır?
Copyright @ 2023 Aytenbabaxanova.az.