- +994 55 217 57 77
- info@aytenbabaxanova.az
- Məlhəm Beynəlxalq Hospital
Sonsuzluğun səbəbləri qadınlarda və kişilərdə fərqli ola bilər. Bəzən hamilə qalmağa mane olan problem hormonal pozğunluq, ovulyasiya problemi, PCOS, prolaktin yüksəkliyi və ya qalxanabənzər vəzi xəstəlikləri ilə əlaqəli olur. Digər hallarda isə uşaqlıq, yumurtalıqlar, fallop boruları və ya kişi reproduktiv sistemi ilə bağlı problemlər əsas səbəb ola bilər.
Uzun müddətdir hamiləlik baş vermirsə, yalnız nəticəni gözləmək deyil, hamilə qalmağa mane olan səbəbi müəyyən etmək vacibdir.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatına görə sonsuzluq müntəzəm və qorunmayan cinsi əlaqəyə baxmayaraq 12 ay və ya daha uzun müddət ərzində hamiləliyin baş verməməsidir. Sonsuzluq qadın, kişi, hər iki tərəfin faktoru və ya səbəbi müəyyən edilməyən problemlə əlaqəli ola bilər.
Bu səbəbdən sonsuzluğun müalicəsi hər pasiyent üçün eyni olmamalıdır. Əvvəlcə səbəb araşdırılmalı, daha sonra pasiyentin vəziyyətinə uyğun fərdi müalicə planı hazırlanmalıdır.
Sonsuzluq reproduktiv sistemin fəaliyyətinə təsir edən tibbi problemdir.
Ümumiyyətlə:
sonsuzluğun araşdırılması üçün həkimə müraciət etmək məqsədəuyğundur.
Bəzi hallarda isə 6 və ya 12 ay gözləmək lazım deyil. Məsələn, ciddi aybaşı pozğunluğu, məlum ovulyasiya problemi, PCOS, endometrioz və ya digər reproduktiv problemlər varsa, daha erkən qiymətləndirmə aparıla bilər.
Sonsuzluğun səbəbləri çoxsaylıdır və problemin yalnız qadınla əlaqəli olduğunu düşünmək düzgün deyil.
Əsas səbəblər arasında hormonal və ovulyasiya problemləri, reproduktiv orqanlarla bağlı xəstəliklər və kişi faktoru yer alır.
Qadınlarda hamilə qalmaq üçün ovulyasiyanın normal şəkildə baş verməsi vacibdir. Ovulyasiyanın pozulması və ya ümumiyyətlə baş verməməsi hamilə qalmağı çətinləşdirə bilər.
Buna səbəb ola bilən problemlər:
Bu səbəbdən hormonal sonsuzluq şübhəsi olan qadınlarda endokrinoloji qiymətləndirmə mühüm rol oynayır.
Qalxanabənzər vəzi hormonları reproduktiv sistemin fəaliyyətinə təsir göstərə bilər. Qalxanabənzər vəzi ilə bağlı bəzi problemlər menstrual sikldə və ovulyasiyada dəyişikliklərə səbəb ola bilər.
Sonsuzluqla yanaşı:
kimi şikayətlər varsa, qalxanabənzər vəzi hormonlarının qiymətləndirilməsi lazım ola bilər.
Polikistik over sindromu (PCOS) qadınlarda ovulyasiya pozğunluğuna səbəb ola bilən hormonal problemlərdən biridir.
PCOS zamanı aşağıdakı əlamətlər müşahidə oluna bilər:
PCOS olan qadınlarda ovulyasiyanın nizamsız olması hamilə qalmağı çətinləşdirə bilər.
Lakin hər nizamsız menstruasiya PCOS demək deyil. Dəqiq diaqnoz üçün həkim müayinəsi və uyğun müayinələr aparılmalıdır.
Prolaktin yüksəkliyi qadınlarda ovulyasiyaya və menstrual siklə təsir göstərə bilər.
Bəzi hallarda aşağıdakı əlamətlər müşahidə olunur:
Belə vəziyyətdə yalnız prolaktinin yüksək olduğunu müəyyən etmək kifayət deyil. Onun niyə yüksəldiyini araşdırmaq və səbəbə uyğun müalicə aparmaq vacibdir.
Qadın fertilliyinə yaş mühüm təsir göstərir. Yaş artdıqca yumurtalıq ehtiyatı və yumurtaların keyfiyyəti dəyişə bilər.
Bəzi qadınlarda yumurtalıq ehtiyatının azalması daha erkən yaşlarda da müşahidə oluna bilər.
Bu səbəbdən hamiləliyi uzun müddət təxirə salan və ya reproduktiv sağlamlıqla bağlı risk faktorları olan qadınlarda vaxtında qiymətləndirmə vacibdir.
Sonsuzluğun səbəbi hər zaman hormonal olmur.
Hamiləliyin baş verməsinə aşağıdakı problemlər də təsir göstərə bilər:
Bu səbəbdən sonsuzluğun qiymətləndirilməsi zamanı reproduktiv orqanların vəziyyətinin də araşdırılması lazım ola bilər.
Sonsuzluq yalnız qadınla əlaqəli problem deyil.
Kişilərdə:
hamiləlik ehtimalına təsir göstərə bilər.
Buna görə sonsuzluq araşdırılarkən hər iki tərəfin qiymətləndirilməsi vacibdir.
Sonsuzluq zamanı bütün pasiyentlərə eyni analizləri vermək lazım deyil. Müayinələr yaşa, şikayətlərə, menstrual siklə və tibbi tarixçəyə əsasən həkim tərəfindən müəyyənləşdirilir.
Qadınlarda ehtiyac olduqda:
və digər hormonal müayinələr aparıla bilər.
Bundan əlavə, ultrasəs müayinəsi, ovulyasiyanın qiymətləndirilməsi və fallop borularının keçiriciliyinin yoxlanılması da lazım ola bilər.
Kişilərdə isə spermoqramma ilkin qiymətləndirmənin əsas müayinələrindən biridir.
Sonsuzluğun müalicəsi problemin konkret səbəbindən asılıdır.
Bütün pasiyentlər üçün eyni müalicənin tətbiq edilməsi düzgün yanaşma deyil. Əvvəlcə səbəb müəyyən edilməli və müalicə həmin səbəbə uyğun seçilməlidir.
Müalicə aşağıdakı istiqamətləri əhatə edə bilər:
Sonsuzluğun səbəbi hormonal pozğunluq və ya ovulyasiya problemi olduqda əsas hormonal problem müalicə edilir.
Ovulyasiya müntəzəm baş vermədikdə bəzi pasiyentlərdə həkim nəzarəti altında ovulyasiyanı stimullaşdıran müalicələr tətbiq edilə bilər.
Mioma, polip, endometrioz və bəzi digər reproduktiv problemlərdə cərrahi müalicə nəzərdən keçirilə bilər.
Bəzi hallarda IUI, IVF və digər yardımçı reproduktiv üsullardan istifadə edilə bilər.
Hansı müalicənin seçiləcəyi pasiyentin yaşından, problemin səbəbindən, reproduktiv sağlamlığından və digər tibbi amillərdən asılıdır.
Sonsuzluğun səbəbi hormonal pozğunluq olduqda endokrinoloqun qiymətləndirməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Endokrinoloq aşağıdakı problemləri araşdıra bilər:
Məqsəd yalnız hamiləlik şansını artırmağa çalışmaq deyil, hamilə qalmağa mane olan hormonal problemi müəyyən etmək və müalicə etməkdir.
35 yaşdan kiçik qadınlarda 12 ay, 35 yaşdan yuxarı qadınlarda isə 6 ay ərzində qorunmadan müntəzəm cinsi əlaqəyə baxmayaraq hamiləlik baş vermirsə, sonsuzluğun araşdırılması tövsiyə olunur.
40 yaşdan yuxarı qadınlarda isə qiymətləndirmənin daha erkən aparılması məqsədəuyğundur.
Bundan əlavə, aşağıdakı hallarda daha erkən həkimə müraciət etmək vacib ola bilər:
Əgər sonsuzluğun səbəbləri arasında hormonal problemdən şübhələnirsinizsə, düzgün mütəxəssisə müraciət etmək müalicə prosesinin vacib hissəsidir.
Dr. Aytən Babaxanova ali dərəcəli həkim-endokrinoloq, Tibb üzrə fəlsəfə doktoru və 19 ildən artıq tibbi təcrübəyə malik mütəxəssisdir.
Həkimin fəaliyyət istiqamətləri arasında endokrin sonsuzluq, hormonal pozğunluqlar, PCOS, prolaktin problemləri, qalxanabənzər vəzi xəstəlikləri, insulin müqaviməti və hipofiz xəstəlikləri yer alır.
Sonsuzluqla bağlı müraciət zamanı pasiyentin şikayətləri, hormonal göstəriciləri və metabolik vəziyyəti qiymətləndirilərək problemin mümkün endokrin səbəbləri araşdırılır.
Əgər:
“Hamilə qala bilmirəm.”
“Aybaşım nizamsızdır.”
“Prolaktinim yüksəkdir.”
“Məndə PCOS var.”
“Qalxanabənzər vəzimdə problem aşkarlanıb.”
“Uzun müddətdir müalicə alıram, amma nəticə əldə etmirəm.”
kimi problemlərlə qarşılaşırsınızsa, sonsuzluğun hormonal səbəblərinin araşdırılması üçün Dr. Aytən Babaxanovaya müraciət edə bilərsiniz.
Dr. Aytən Babaxanova tərəfindən əsas məqsəd yalnız bir analizə əsaslanaraq müalicə aparmaq deyil, problemin kök səbəbini müəyyənləşdirmək və pasiyentin vəziyyətinə uyğun fərdi müalicə strategiyası formalaşdırmaqdır.
Qadınlarda ovulyasiya problemləri, kişilərdə isə spermatozoidlərin sayı və funksiyası ilə bağlı problemlər sonsuzluğun mühüm səbəbləri arasında yer alır.
Bəli. PCOS, prolaktin yüksəkliyi, qalxanabənzər vəzi xəstəlikləri və digər hormonal problemlər ovulyasiyaya və reproduktiv funksiyaya təsir göstərə bilər.
Sonsuzluğun bir çox səbəbi müalicə edilə və ya idarə oluna bilər. Müalicə konkret səbəbdən asılıdır.
Xeyr. Sonsuzluq qadın, kişi, hər iki tərəfin faktoru və ya səbəbi müəyyən edilməyən problemlə əlaqəli ola bilər.
Səbəbdən asılı olaraq ginekoloq, reproduktoloq, uroloq-androloq və ya endokrinoloq tərəfindən qiymətləndirmə aparıla bilər. Hormonal səbəblərdən şübhələnildikdə endokrinoloqun müayinəsi vacibdir.
Əgər uzun müddətdir hamilə qala bilmirsinizsə, bunu yalnız gözləməklə keçirməyin. Problemin hormonal səbəblərinin araşdırılması və vaxtında müalicəsi mühüm addım ola bilər.
Dr. Aytən Babaxanova endokrin sonsuzluq və hormonal pozğunluqların qiymətləndirilməsi və müalicəsi istiqamətində fəaliyyət göstərən ali dərəcəli həkim-endokrinoloq və Tibb üzrə fəlsəfə doktorudur.
Əgər sonsuzluğunuzun hormonal səbəbi ola biləcəyindən şübhələnirsinizsə, Dr. Aytən Babaxanovaya müraciət edərək problemin səbəbini araşdırdıra və vəziyyətinizə uyğun fərdi müalicə planı əldə edə bilərsiniz.
Sonsuzluğun müalicəsində ilk addım təsadüfi müalicə deyil — səbəbi düzgün müəyyən etməkdir.
???? Konsultasiya üçün: +994 55 217 57 77
???? İnnovativ Endokrin Mərkəzi – Məlhəm Beynəlxalq Hospital
Copyright @ 2023 Aytenbabaxanova.az.
